Kwasy tłuszczowe Omega-3 należą do grupy wielonienasyconych kwasów tłuszczowych, które odgrywają fundamentalną rolę w organizmie. Ponieważ ani psy, ani koty nie są w stanie wytwarzać ich samodzielnie, uznaje się je za niezbędne kwasy tłuszczowe (NNKT) – oznacza to, że muszą być one regularnie dostarczane w pożywieniu.
Termin „Omega-3” to nazwa zbiorcza dla całej grupy kwasów. Choć roślinny kwas alfa-linolenowy (ALA) może być w organizmie przekształcany w formy EPA (kwas eikozapentaenowy) i DHA (kwas dokozaheksaenowy), proces ten u zwierząt jest mało wydajny.
Kluczowe kwasy EPA i DHA występują naturalnie jedynie w rybach (jak dziki dorsz) oraz algach (np. mikroalgi Schizochytrium sp. ). Co ciekawe, ryby same nie syntetyzują kwasów Omega-3 – pozyskują je zjadając algi. Ponieważ kwasy pochodzenia morskiego nie wymagają dalszego przetwarzania przez organizm, są uznawane za znacznie „potężniejsze” i lepiej przyswajalne niż ich roślinne odpowiedniki.
Rola w organizmie i działanie przeciwzapalneW organizmie Twojego pupila kwasy Omega-3 biorą udział w wielu kluczowych procesach:
Budowa komórek: Są wbudowywane w błony komórkowe, dbając o ich prawidłowe funkcjonowanie.
Wsparcie stawów i odporności: Służą jako prekursory hormonów tkankowych o silnych właściwościach przeciwzapalnych.
Rozwój i ochrona: Wspierają zdrowie skóry i sierści , pracę mózgu oraz ogólną witalność zwierzęcia
Zapotrzebowanie bytowe psów i kotów na kwas alfa-linolenowy (ALA) oraz kwasy EPA i DHA zostało zestawione w poniższej tabeli.
Warto jednak pamiętać, że w przypadku konkretnych wskazań terapeutycznych, wskazane może być zastosowanie znacznie wyższych dawek. Poniżej szczegółowo omawiamy wybrane schorzenia, w których zwiększona podaż Omega-3 odgrywa kluczową rolę wspierającą proces leczenia.
Dzięki obecności w błonach komórkowych, kwasy Omega-3 mogą wpływać na ich elastyczność i płynność. Może to przekładać się na sprawniejsze funkcjonowanie receptorów oraz wsparcie aktywności enzymów wewnątrz komórek.
Omega-3 pełnią również rolę prekursorów dla hormonów tkankowych (prostaglandyn i eikozanoidów), którym przypisuje się działanie wspierające procesy przeciwzapalne. Mogą one stanowić naturalną przeciwwagę dla procesów pobudzanych przez kwasy Omega-6. Te dwie funkcje sprawiają, że Omega-3 są cennym wsparciem dla całego organizmu.
Utrzymanie prawidłowych funkcji skóry może być w dużej mierze zależne od odpowiedniej podaży Omega-3. Ich niedobór bywa kojarzony z matowieniem sierści czy łuszczeniem naskórka. Suplementacja sprzyja wzmocnieniu bariery skórnej, może poprawiać jakość włosa i pomagać w ograniczeniu przeznaskórkowej utraty wody.
U zwierząt z oznakami nadwrażliwości skóry lub świądu, regularne podawanie Omega-3 często przynosi korzyści wspomagające. Sugerowana dawka wspierająca: 125 mg / kg^0,75.
Wraz z wiekiem u psów i kotów dochodzi do fizjologicznego zużycia stawów. Kwasy Omega-3 mogą stanowić element wspomagający przy zmianach zwyrodnieniowych. Badania wskazują, że regularna podaż EPA i DHA może przyczyniać się do poprawy komfortu poruszania się oraz wspierać ogólną sprawność stawów. Sugerowana dawka wspierająca: 310 mg / kg^0,75.
Wstępne badania sugerują, że nienasycone kwasy tłuszczowe mogą mieć pozytywny wpływ na wzrost i kurczliwość włókien mięśniowych. U starszych osobników suplementacja Omega-3 może przeciwdziałać naturalnemu procesowi zaniku mięśni, wspierając sprawność pupila na dłużej.
Omega-3 mogą pomagać organizmowi w utrzymaniu prawidłowej odpowiedzi immunologicznej i sprzyjać zachowaniu homeostazy (równowagi). Sugeruje się, że EPA i DHA działają stabilizująco na mechanizmy obronne organizmu. Sugerowana dawka wspierająca odporność: 125 mg / kg^0,75. Ważne jest zachowanie stosunku Omega-6 do Omega-3 w przedziale od 10:5 do 0,5:1.
W diagnostyce weterynaryjnej coraz częściej wykorzystuje się Indeks HS-Omega-3. Pozwala on na precyzyjne zmierzenie zawartości EPA i DHA w krwinkach czerwonych, co ułatwia ocenę, czy dane zwierzę otrzymuje wystarczającą ilość tych kwasów w diecie i czy wymagana jest dodatkowa suplementacja.
Kwasy tłuszczowe Omega-3 są niezbędne dla zachowania witalności psa i kota. Suplementacja produktami klasy human-grade może stanowić cenne wsparcie dla zdrowej skóry, lśniącej sierści oraz sprawnych stawów. Wybierając kwasy pochodzenia morskiego (EPA i DHA), dostarczasz swojemu pupilowi formy, które jego organizm może wykorzystać bezpośrednio i efektywnie.
Autor: Mag. med. vet. Annika Bink Tłumaczenie i adaptacja: foten
Bibliografia i literatura naukowa
Wykaz źródeł:
Zentek & Meyer (2016), Ernährung des Hundes.
Dr. Fritz (2012), Ergänzungsfuttermittel beim Hund – Sinn oder Unsinn?
Iben, Liesegang, Wichert & Wolf (2021), Ernährung der Katze.
von Engelhardt & Breves (2010), Physiologie der Haustiere.
Rückert (2020), Nahrungsergänzungsmittel im Kleintiersektor.
Gück (brak daty), Nutrigenomik – Was können Fettsäuren?
Oppedisano et al. (2021), The Role of Nutraceuticals in Osteoarthritis.
Mehler et al. (2016), Effects of EPA and DHA on dogs with osteoarthritis.
Colorado State University (brak daty), Fish oil dosing.
Mizunoya et al. (2013), Dietary Fat and Gene Expression in Muscle.
Jeromson et al. (2015), Omega-3 Fatty Acids and Skeletal Muscle Health.
Gröber et al. (2020), Wie stärke ich mein Immunsystem?
Pellegrino et al. (2021), Fish oil and DNA damage in dogs.
Schmiedel & Gröber (brak daty), Omega-3-Fettsäuren & Immunsystem.
Bauer (2013), Potential adverse effects of omega-3 in dogs and cats.
Schacky (2014), Der HS-Omega 3 Index®.
Pełna lista publikacji:
Bauer, C. L. (2013). Potential adverse effects of omega-3 Fatty acids in dogs and cats.
Colorado State University. James L. Voss Veterinary Teaching Hospital. (brak daty). Dostęp: 22.07.2022 z https://vetmedbiosci.colostate.edu/vth/services/orthopedic-medicine/fish-oil-dosing/
Dr. Fritz, J. (2012). „Die Zusatz-Krux“! Ergänzungsfuttermittel beim Hund – Sinn oder Unsinn? Veterinärspiegel, str. 107-114.
Dr. med. Schmiedel, V., & Dr. des. Gröber, U. Omega-3-Fettsäuren & Ihre Wirkung auf unser Immunsystem.
Oppedisano, F. et al. (2021). The Role of Nutraceuticals in Osteoarthritis Prevention and Treatment: Focus on n-3 PUFAs.
Pellegrino, F. J. et al. (2021). Influence of dietary fish oil supplementation on DNA damage in peripheral blood lymphocytes of nine healthy dogs.
Gück, T. Nutrigenomik – Was können Fettsäuren? LBH: Proceedings 5. Leipziger Tierärztekongress, str. 78-81.
Iben, C., Liesegang, A., Wichert, B., & Wolf, P. (2021). Ernährung der Katze Grundlagen – Fütterung – Diätetik. Stuttgart: Thieme Verlag.
Rückert, C. (2020). Investition oder Geldschneiderei? Nahrungsergänzungsmittel im Kleintiersektor. Kleintier Konkret, str. 14-22.
Schacky, C. v. (2014). Der HS-Omega 3 Index®: klinische Wertigkeit standardisierter Fettsäureanalytik.
Mehler, S. J. et al. (2016). A prospective, randomized, double blind, placebo-controlled evaluation of the effects of EPA and DHA in dogs with osteoarthritis.
Jeromson, S. et al. (2015). Omega-3 Fatty Acids and Skeletal Muscle Health. Stirling: Valerie Smith.
Gröber, U. et al. (2020). Corona, Infuenza & Co. Wie stärke ich mein Immunsystem? Stuttgart: Wissenschaftliche Verlagsgesellschaft.
von Engelhardt, W., & Breves, G. (2010). Physiologie der Haustiere. Stuttgart: Enke Verlag.
Mizunoya, W. et al. (2013). Dietary Fat Influences the Expression of Contractile and Metabolic Genes in Rat Skeletal Muscle.
Zentek, J., & Meyer, H. (2016). Ernährung des Hundes. Stuttgart: Enke Verlag.
